در حالی که صنعت فرش ترکیه جایگاه خود را بهعنوان بزرگترین تولیدکننده فرش ماشینی جهان حفظ کرده است، فعالان این صنعت برای دستیابی به هدف صادراتی ۳.۵ میلیارد دلاری در سال ۲۰۲۶، راهبردی مبتنی بر تنوعبخشی به بازارهای صادراتی، توسعه فناوریهای بومی و بهرهگیری از هوش مصنوعی را دنبال میکنند.
در همین راستا، هیأتی از صنعت فرش ترکیه متشکل از اسکندر کاپلان، رئیس شورای صنعت فرش مجمع صادرکنندگان ترکیه (TİM)، زینالعابدین کاپلان، رئیس اتحادیه صادرکنندگان فرش جنوبشرق آناتولی (GAHİB)، فایک توپاک، رئیس اتحادیه صادرکنندگان فرش استانبول (İHİB) و اعضای هیئتمدیره این تشکلها، با مصطفی گولتپه، رئیس مجمع صادرکنندگان ترکیه (TİM) دیدار کرده و راهبردهای توسعه صادرات صنعت فرش را بررسی کردند.
آتشبس در خاورمیانه؛ فرصتی برای احیای صادرات
در این نشست، آخرین تحولات سیاسی و اقتصادی منطقه نیز مورد بررسی قرار گرفت. اسکندر کاپلان با اشاره به توافق موقت و برقراری آتشبس میان ایران، اسرائیل و آمریکا، تأکید کرد بازگشایی مجدد تنگه هرمز و کاهش تنشهای منطقهای میتواند مسیر صادرات به کشورهای حوزه خلیج فارس و بازارهای خاورمیانه را بار دیگر تقویت کند.
وی افزود: صنعت فرش ترکیه مصمم است جایگاه قدرتمند خود را در این بازارهای راهبردی حفظ کرده و از بهبود شرایط منطقه برای توسعه صادرات بهرهبرداری کند.
تمرکز بر بازارهای دوردست و آمریکای جنوبی
زینالعابدین کاپلان نیز با تشریح برنامههای صادراتی نیمه دوم سال ۲۰۲۶ اعلام کرد اتحادیه صادرکنندگان فرش جنوبشرق آناتولی اجرای راهبرد «بازارهای دوردست» را با هدف کاهش وابستگی به بازارهای سنتی و مقابله با نوسانات منطقهای سرعت بخشیده است.
وی از اعزام هیأتهای تجاری به کشورهای آمریکای جنوبی و برخی بازارهای راهبردی اروپا در ماههای آینده خبر داد و اظهار کرد این برنامه با هدف معرفی ظرفیتهای تولید، کیفیت محصولات و افزایش سهم صنعت فرش ترکیه در بازارهای جهانی اجرا خواهد شد.
رئیس GAHİB همچنین گزارشی از چالشهای موجود در حوزه لجستیک، تأمین مواد اولیه و مسائل عملیاتی صنعت فرش را به رئیس TİM ارائه کرد.
حمایت TİM از افزایش رقابتپذیری صنعت فرش
مصطفی گولتپه، رئیس مجمع صادرکنندگان ترکیه نیز با تأکید بر جایگاه راهبردی صنعت فرش در صادرات این کشور، اعلام کرد موضوعات و مشکلات مطرحشده از سوی فعالان صنعت از طریق وزارتخانهها و نهادهای مرتبط پیگیری خواهد شد تا زمینه افزایش توان رقابتی صادرکنندگان فراهم شود.
در پایان این دیدار، اسکندر کاپلان یک تخته فرش اختصاصی را به رسم یادبود به مصطفی گولتپه اهدا کرد.
توسعه نرمافزار ملی مبتنی بر هوش مصنوعی
یکی از مهمترین محورهای این نشست، رونمایی از برنامه توسعه نرمافزار ملی صنعت فرش مبتنی بر هوش مصنوعی بود.
اسکندر کاپلان با اشاره به وابستگی فعلی صنعت فرش به نرمافزارهای خارجی در حوزه طراحی و تولید گفت تمامی نرمافزارهای مورد استفاده صنعت وارداتی هستند و تولیدکنندگان ماشینآلات خارجی تلاش میکنند کل اکوسیستم تولید را به فناوریهای خود وابسته نگه دارند.
وی تأکید کرد صنعت فرش ترکیه باید نرمافزار بومی خود را با بهرهگیری از فناوری هوش مصنوعی توسعه دهد تا ضمن کاهش هزینههای تولید، استقلال فناوری، افزایش بهرهوری و حفظ جایگاه جهانی این صنعت در حوزه طراحی و نوآوری تضمین شود.
به گفته وی، تمرکز صنعت فرش ترکیه تنها بر توسعه بازارهای صادراتی نخواهد بود، بلکه سرمایهگذاری در فناوری، طراحی، نوآوری و هوش مصنوعی نیز به یکی از محورهای اصلی رقابت جهانی این صنعت تبدیل خواهد شد.
عملکرد صادرات و هدفگذاری سال ۲۰۲۶
بر اساس آمار ارائهشده، صنعت فرش ترکیه در سال ۲۰۲۵ با صادرات ۵۷۰ میلیون و ۸۲۷ هزار مترمربع فرش به ۱۸۲ کشور و منطقه آزاد، درآمدی معادل ۲ میلیارد و ۸۳۸ میلیون و ۵۱۵ هزار دلار کسب کرد.
همچنین در پنجماهه نخست سال ۲۰۲۶ نیز با وجود شرایط دشوار اقتصاد جهانی، صادرات این صنعت به ۲۲۴ میلیون و ۲۵۶ هزار مترمربع رسید که ارزشی معادل یک میلیارد و ۵۳ میلیون و ۱۵۳ هزار دلار داشت.
مقامهای صنعت فرش ترکیه اعلام کردند با اجرای برنامه توسعه بازارهای صادراتی، تقویت فناوریهای بومی و استفاده از هوش مصنوعی، دستیابی به هدف صادرات ۳.۵ میلیارد دلاری تا پایان سال ۲۰۲۶ دنبال خواهد شد.