حواشی تغییر جانمایی نمایشگاه بین‌المللی فرش ماشینی؛ چرا سهم این صنعت کاهش یافت؟

در آستانه برگزاری هجدهمین نمایشگاه بین‌المللی فرش ماشینی (۱۶ تا ۱۹ مهرماه ۱۴۰۵)، تصمیمات جدید درباره تغییر جانمایی سالن‌ها و کاهش فضای اختصاص‌یافته به تولیدکنندگان این صنعت، موجی از پرسش‌ها و انتقادات را میان فعالان این حوزه ایجاد کرده است.

در حالی که نمایشگاه‌های تخصصی باید ویترین توانمندی‌های یک صنعت باشند، تغییرات اعمال شده در جانمایی سالن‌های نمایشگاه امسال، که بنا بر توصیه معاونت توسعه روستایی و مناطق محروم ریاست جمهوری صورت گرفته، منجر به خروج سالن‌های ۱۰ و ۱۱ از چرخه نمایشگاه تخصصی فرش ماشینی شده است.

در دوره‌های گذشته، سالن‌های ۱۰ و ۱۱ از اصلی‌ترین فضاهای میزبانی برای تولیدکنندگان فرش ماشینی بودند. اما امسال این فضاها به برنامه‌های مرتبط با عشایر اختصاص یافته و عملاً فضای در دسترس برای صنعت فرش ماشینی به‌طور قابل‌توجهی کاهش یافته است.

بررسی‌ها نشان می‌دهد که مسئله فقط حذف دو سالن نیست؛ بلکه پیامدهای این تصمیم، چالش‌های زیرساختی و مدیریتی عمیقی را ایجاد کرده است:

محدود شدن غرفه‌های بزرگ: امکان اختصاص فضای مناسب به شرکت‌های بزرگ که نیاز به غرفه‌های وسیع دارند، از بین رفته است.

کاهش متراژ غرفه‌ها: تولیدکنندگان با کاهش متراژ مواجه شده‌اند که نمایش محصولات را با دشواری روبه‌رو می‌کند.

تغییر فضا: بخشی از تولیدکنندگان به اجبار به فضای باز منتقل شده‌اند که استانداردهای نمایشگاهی را تحت‌تأثیر قرار می‌دهد.

اشباع ظرفیت: دیگر فضای کافی برای پاسخگویی به درخواست‌های جدید وجود ندارد.

بسیاری از شرکت‌ها سال‌ها برای حضور حرفه‌ای در این نمایشگاه سرمایه‌گذاری کرده‌اند. کاهش متراژ غرفه، صرفاً یک عدد ریاضی نیست، بلکه به معنای تحمیل هزینه‌های جدید به تولیدکننده است؛ از جمله: هزینه طراحی مجدد، تغییرات سازه و دکور، کاهش فضای مذاکرات تجاری و هزینه‌های دوباره‌کاری برای غرفه‌سازی.

نکته قابل تأمل اینجاست که در پیگیری‌های فعالان این حوزه، مشخص شده که “حمایت از عشایر” به عنوان یک اصل ارزشمند، نباید با “محدود کردن نمایشگاه تخصصی” یکی انگاشته شود. فعالان این صنعت با اشاره به اینکه معرفی فرهنگ، صنایع‌دستی و ظرفیت‌های اقتصادی عشایر بسیار قابل‌تقدیر است، تأکید دارند که این اقدام می‌توانست از روش‌های دیگری صورت گیرد که به ماهیت نمایشگاه تخصصی فرش آسیب نزند، از جمله:

در واقع، فعالیت‌هایی همچون برپایی «سیاه چادر» و «پخت‌وپز سنتی» که بخشی از هویت عشایری است، در محیط‌های باز به مراتب جذاب‌تر و واقعی‌تر به نظر می‌رسند تا در سالن‌های سرپوشیده نمایشگاهی.

جانمایی غرفه‌ها فراتر از یک نقشه ساده است؛ این فرآیند مستقیماً با «دیده‌شدن»، «دسترسی» و «فرصت‌های فروش» شرکت‌ها گره خورده است. در شرایطی که کاربری تخصصی سالن‌های نمایشگاهی تغییر کرده، صنعت فرش ماشینی منتظر پاسخ شفاف است.

پرسش اصلی تولیدکنندگان این است: مبنای واگذاری سالن‌های امسال دقیقاً چه بوده است؟ آیا معیارهایی نظیر سابقه حضور، متراژ غرفه، اولویت ثبت‌نام یا نیاز صنعت در این تصمیم‌گیری دخیل بوده‌اند؟

حرف آخر فعالان این صنعت این است که حمایت از یک بخش، نباید به معنای محدود کردن بخش دیگر باشد. انتظار می‌رود مسئولان برگزارکننده با شفافیت کامل، پاسخگوی ابهامات موجود باشند.